– Tên thường gọi: Ó cá.
– Tên gọi khác: Diều hâu cá.
– Tên tiếng anh: Osprey.
– Tên Khoa học: Pandion haliaetus.
– Tên đồng danh: Pandion cristatus, Pandion leucoryphus, Pandion gallicus, Falco haliaetu.
– Họ: Ó cá (Pandionidae).
– Bộ: Cắt (Falconiformes).
– Tình trạng bảo tồn: ít quan tâm (LC- Least concern) theo IUCN 2025; thuộc nhóm IIB Thông tư 27/2025.
– Đặc điểm nhận dạng:
Kích thước chiều dài cơ thể 500 – 650 mm, sải cánh từ 1,3 – 1,8 m. Trọng lượng từ 1,2 – 2 kg.
Chim trưởng thành: Đầu và cổ trắng, giữa đỉnh đầu và gáy có vệt nâu thẫm lớn. Một dải nâu thẫm rộng bắt đầu từ mắt, phủ lên phía sau tai và kéo dài xuống hai bên cổ. Mặt lưng nâu thẫm. Lông cánh màu đen nhạt. Lông đuôi giữa nâu thẫm với mút lông trắng nhạt, các lông đuôi hai bên có vằn nâu nhạt ở phiến ngoài và trắng nhạt ở phiến trong. Mặt bụng trắng, ngực có nhiều vệt nâu thẫm hay nâu hung lớn. Ở các chim già ở hai bên cằm và họng có vệt nâu thẫm, hẹp. Dưới cánh nâu phớt hung nhạt. Chim càng già các vằn khoang ở đuôi càng kém rõ.
Chim non: Các lông ở mặt lưng và lông bao cánh viền trắng hay trắng hung. Các vệt nâu ở ngực, đầu và mặt nhạt hơn chim trưởng thành. Mắt vàng, mi mắt lục nhạt hay xanh lục nhạt. Mỏ đen, da gốc mỏ xanh lục nhạt. Chân lục nhạt hay xanh nhạt.
– Sinh học sinh thái:
Môi trường sống: Chủ yếu trong rừng thường xanh, rừng rụng lá và rừng thứ sinh. Đôi khi xuất hiện ở rừng nguyên sinh và rừng đã bị tác động nhẹ.
Thức ăn: gần như chỉ ăn cá (chiếm >99% khẩu phần).
Cách săn mồi: Bay lượn cao, dùng mắt quan sát cá dưới mặt nước. Lao xuống với tốc độ lớn, thò chân bắt cá ngay cả khi ngập sâu. Có lớp lông chống thấm nước, giúp bay tốt sau khi lao xuống.
Sinh sản: Làm tổ trên cây cao, cột điện, vách đá, thậm chí trên mái nhà gần hồ/sông. Tổ rất lớn, dùng nhiều năm liên tiếp, thường mở rộng dần. Đẻ 2–4 trứng, cả trống và mái cùng chăm sóc con non.
– Phân bố:
Thế giới: Là loài chim phân bố toàn cầu. Gặp ở tất cả các châu lục, trừ Nam Cực.
Việt Nam: Từ Bắc vào Nam.
